Türkiye'nin ilk 10 GHz Uluslararası QSO'su.

 Herkese selamlar,

TA2SUA Alper arkadaşım ve ben bir süredir bu üst magic band çalışmalarımızı bildiğiniz gibi sürdürüyoruz. (Dİğer çalışmaları ve kullandığımız cihazların detaylarını 10 GHz denemeleri başlığı altında bulabilirsiniz.)

14.09.25 tarihinde Kırım'da yaşayan R6KH ile daha önceden sözleştiğimiz gibi ilk uluslararsı QSO'muzu gerçekleştirmek için buluştuk. Tabii öncesinde karşılıklı en ideal yerlerin belirlenmesi için değişik toollar kullanarak çalışmalar yaptık. Haritalar inceledik RF analizlari yaptık ve yerleri belirledik.

R6KH Sivastopol yakınlarında deniz seviyesinden 300-350m irtifada bir yerde konumlandı.

TA2SUA ve ben ise Amasra'da bulunan Seyir Tepesi'ne yerleştik.

Tam seyirlik bir tepe.. Amasra

Konumların HamGPS datası

Karşı tarafta 66cm bir çanak ve 2W bir güç bulunmakta,

R6KH ve setup'ı

Bizde ise iki cihaz seti bulunmaktaydı.

Birincisi TA2SUA'nın 25 dB kazançlı horn antene bağlı Kuhne G5 200mW çıkış gücüne sahip transverteri,

İkincisi ise F6BVA transverter + el yapımı PA katı ile yaklaşık 150-200mW güç üretebilen bir transverter, LNA ve 60 cm'lik bir çanak antenden oluşmaktaydı.

TA2SUA cihazların başında

TA2NC

Her üç istasyon da Icom IC-705 telsiz ile IF katını sürmekteydi.

IARU R1 de her ne kadar amatör band 10368 Mhz olsa da Türkiye regulasyonlarında 10450-10452 MHz arası olduğundan alma ve göndermede farklı frekanslar kullandık.

R6KH gönderme frekansı olarak 10368 kullanırken dinlemede bize uygun olan 10450'yi kullandı.

Biz de tam tersi şekilde gönderme ve alma frekanslarımızı buna göre ayarladık.

İlk denemelerimize saat 11 gibi başladık. 1.5-2 saat kadar hiçbir sinyal alamadık.

Biz ümidimizi kaybettiğimizde Andy (R6KH) mikrodalganın sabır işi olduğunu beklememiz gerektiğini bize iletti.

İletti diyorum evet aramızda bir haberleşme yapmamız lazımdı. Bu yüzden teknolojinin nimetlerinden faydalanıp bu görüşmeleri WhatsApp üzerinden gerçekleştirdik.

Saat 14:00 gibi, birden cihazların waterfall'larında bir çizgi gördük.. Biraz frekans kayıklığımız mevcuttu ve spot frekansın üstüne geldiğimizde Andy'nin sinyalini zaman zaman S5 seviyesine kadar okuyabildiğimizi fark ettik.

Q65 modunda haberleşmeye çalışırken

Sonra karşılıklı denemelerimiz başladı bazen cw bazen ssb bazen Q65 dijital modlarda yaptığımız denemelerde sorun bizim duymamızda değildi.

Ancak bizim düşük çıkış gücümüz ve Andy'nin bulunduğu bölgedeki 70 cm IF bandındaki yoğun QRM sonucu, bizi duymakta oldukça zorlandı.

Ama sabır hassas ayarlamalar ve biraz da şans ile görüşmemizi tamamladık.

73'ü alınca...

Böylece Rusya-Türkiye arasındaki ilk 10 GHz QSO'yu gerçekleştirdiğimiz gibi, Türkiyenin de ilk 10 GHz uluslararası görüşmesini yapmış olduk.

Daha sonrasında her ne kadar bizi çok zayıf duysa da , Andy SSB ile bir kapanış konuşması yaptı.

Bizim düşük gücümüzden dolayı çok istesek te SSB görüşme yapamadık ama o da bir başka zamana..

Bu arada belirtmek lazım, dünyanın eğiminden kaynaklı olarak aramızda direkt bir görüş hattı yok. Ama tropo propagasyon şartlarını kullanarak haberleşme gerçekleştirdik. 

Tropo nedir bilgisine https://ta2nc.blogspot.com/2019/02/tropo-nedir.html linkinden erişebilirsiniz.

322 KM bir mesafede yapılan bu görüşme bizim hobinin bu mikrodalga tarafında daha çok ilgi duymamıza sebep oldu.

Bölge ülkelerinden yeni 3cm çalışabilecek amatörler buldukça bu tür çalışmaları gerçekleştirmeye devam edeceğiz. Eğer Romanya Ukrayna ya da Bulgaristan hatta Yunanistan, Kıbrıs veya İsrail tarafından bunu bizim ile denemek isteyen amatör arkadaşlar olursa seve seve organize ederiz. 

Elbette nihai hedefim 3cm EME çalışmaları.. 

Andy ve arkadaşı R6KW'ya sabırlı ve güzel bu çalışmayı beraber gerçekleştirdiğimiz için tekrar çok teşekkür ederiz.

Aylar süren hazırlık..5 saatlik bir uğraş ve yediğimiz poyraz'ın sonucu :)


Burada da bu aktivite sırasında çektiğimiz bazı anları görebilirsiniz.

İlk TA-TA EME QSO'su

Kadri abi, nam-ı diğer TA1D ile değişik modlarda bir çok qso yaptık VHF bandında.

Önceleri, İstanbul-Ankara arası SSB bir sürü QSO tamamladık.
Daha sonra, CAS uydusu üzerinden bir kere de uydu QSO'su yaptik.

Çanakkale'deki yazlığına gittiğinde Meteor Scatter denememiz de başarıyla tamamlandı

Antalya'ya gittiğinde Aircraft Scatter yani, uçak üzerinden yansıtarak hem SSB hem Dijital modlarda birkaç qso gerçekleştirdik.

Ancak, Türkiye'de ilk defa iki TA istasyonu arasında EME yani Ay yüzeyinden yansıtarak qso tamamladık.

Ben kendisini -24 dB civarında duyabildim. O beni -21 duymuş. Tabii onda 4 anten bende 2 anten olmasının etkisi bunda büyük.

Bu TA tarihinde bir ilk olarak yerini alacak...

kendisine bana VHF bandında yol gösterdiği ve bu sayısız denemelerde sabırla çalışmaya devam ettiği için teşekkür ederim
144.140 frekansında, JT65B olarak testimizi gerçekleştirdik. Kuş uçuşu 555 (KM39BP-KM69HU) km olan bu QSO, RF sinyallerimizin izlediği Ay-Dünya arası mesafe göz önüne alındığında yaklaşık 800.000 (sekizyüzbin)  km

Kadri abi'nin ekranından da görüntü bu şekilde...

VHF Uzak Mesafe Görüşmesi

Çoğu amatör arkadaşımız VHF/UHF bandlarında şehiriçi görüşme yapabildiğini, arada sırada denk gelir ise komşu illerin rölelerine girebildiğini biliyor.

Peki size bundan çok daha fazlası olduğunu söylesem?

Bundan sonraki birçak makalede VHF (buna 50 mhz te dahil) uzak konuşma yöntemleri üzerine ipuçları vereceğim.
Özellikle, uzak mesafe denemeleri yaparken, gerek bilgi ve tecrübesinden gerekse vaktinden kullandığım için TA1D ya teşekkür ederim.


Kendisi ile Ankara-İstanbul, Ankara-Antalya QSO larını VHF 2m bandında gerçekleştirdik.


Yazımda geçen DX kısaltması , mors terminolojisinde mesafe, uzak anlamına gelir.  Amatör camia'da uzak mesafe haberleşmesine bu sebeple DX denir.



VHF ile uzak mesafe görüşebilmek için hangi şartların oluşmasını beklemeliyiz..
Hangi olaylar bizim QSO yapmamızda yardımcı olabilir, bunları inceleyeceğiz.

Birinci bilgi;  VHF 2m DX haberleşme için, genel çağrı frekansı FM de 145.500, SSB de 144.300 MHZ tir.
Ağırlıklı olarak 144.300 SSB kullanılmaktadır.

6m bandı için SSB 50.150 MHZ, 51.510 ise FM çağrı frekansı olarak gosteriliyor. 50 mhz tarafında fazla bir tecrubem olmadığı için bu kısım yanlış olabilir. 

Bildiğiniz gibi VHF ve üzeri frekanslarda bize uzak mesafe haberleşmede yardımcı olan Iyonosfer tabakasının pek işlevi kalmıyor..

Bilgileri hatırlamak açısından, HF (0-30 mhz) haberleşmelerde, antenimizden çıkan sinyal, değişik iyonosfer tabakalarına çarpar ve dünyaya geri yansır.
Yansıdığı toprak/ denizden tekrar yansır ve böylece gücünü tamamen kaybedene kadar dünya etrafında dolaşır..

Ancak VHF frekanslarda (50MHz ve üstü) iyonosfer bize çok yardımcı olmaz..
Antenimizden çkan sinyaller iyonosfer tabakasını geçerek uzay boşluğuna çıkar.


E peki nasıl daha uzaklara ulaşabiliriz???

Aslında şimdi söyleyeceğim 2 madde amatörlükte duvarınıza yazıp asmanız gereken bir madde..

1-)Kötü Cihaz ya da Kötü Şartlar yoktur.. Kötü anten vardır..
2-) FM modulasyonu ile uzak mesafe görüşmesi pek yapılamaz. SSB destekli cihaz edinmeyi;  APRS, DSTAR vs destekli FM modulasyonlu  teknolojik oyuncaklar edinmeye tercih edin. 

Kısaca, iyi bir anten ile başkalarının duymadığı sinyalleri duyar ve QSO yapabilirsiniz. Tabii anten tek başına yeterli olmayabilir. Başka şartlar da gerekli.

Bu şartlara kısaca Propagasyon şartları denir..

HF te Propagasyon yani yayılım şartları ağırlıklı olarak İyonosferin durumuna bağlı iken, VHF ve üzeri bandlarda daha farklı durumlar söz konusudur.

Bu şartlara geçmeden önce, VHF DX yani.. uzak mesafe VHF haberleşmesi için, %100 şart olmasa da , Yatay yani horizontal bir anten kullanmanız size çok fayda sağlayacaktır.

Sebebine gelince, dikey/vertikal antenler insan yapısı elektriksel gürültüden çok etkilenir. 
Yoğun QRM altında zaten zayıf gelecek olan sinyalleri duymanız oldukça zorlaşabilir. Bu yüzden horizontal anten kullanılması tavsiye edilmektedir.
Dünya genelinde kabul görmüş bu sebep yüzünden zaten konuşmaya çalışacağınız avrupalı istasyonların tamamına yakını Horizontal anten kullanacağından, Vertikal bir anten ile zatne bu istasyonların çok büyük bir bölümü ile haberleşemezsiniz.
Bir horizontal ve bir vertikal anten arasında yaklaşık 20 dB sinyal kaybı vardır.
Her 3 dB nin sinyal seviyesini 2 kat azalttığını göz önüne alacak olursanız, siz vertikal anten kullanırken , karşı tarafın horizontal anten kullanması pratikte birbirinizi duymayı imkansız hale getirecektir.

Devam yazılarımda propagasyon tiplerinden bahsdeceğim.

Tropo Nedir?

llk propagasyon tipimiz Tropo.
Yani, radyo sinyallerimizin, kabaca, sıcak ve soğuk hava katmanları arasına girip, bunlardan yansıyarak uzak mesafelere taşınması olayı.


Önce en ideal ve en önemli şartları açıklayayım.
Modülasyon : En ideali SSB, ama FM de işe yarar
Anten Tipi : Yagi 4-5 eleman veya daha üstü Horizontal Anten (vertikal de hiç yoktan iyidir)
Güç: 5W tan 400W a kadar tüm güçler.

Tropo şartları özellikle aksam , gece saatlerinde ortaya çıkar.
Özellikle karadeniz ve ege kıyılarında yaşayan arkadaşlar, eski karasal tv yayınlarını seyrederken, bahar ve yaz aylarında yabancı ülkelerin tv yayınlarını seyredebildiklerini, radyolarını dinleyebildiklerini hatırlayacaktır.
Bu olayın sebebi tropo'dur.
Ya da, örneğin Ankara'dan çankırı rölesini açan arkadaşlar, birkaç gün ya da saat sonra hiç duyamadıklarını fark edebilirler. Bunun da sebebi tropodur..

Tropo Yayılımı (K5ND nin sayfasından alınmıştır)

Tropo şartlarının ne durumda olduğu ya da nasıl takip edileceğine gelince,
https://tropo.f5len.org/forecasts-for-europe/ adresinden önünüzdeki 1 haftanın tropo tahminlerine ulaşabilirsiniz.
Ya da aprs sinyallerinden oluşturulan gerçek zamanlı haritalara http://aprs.mennolink.org/ adresinden erişebilirsiniz.

Tropo şartlarında anten, lokasyonunuz ve gücünüze bağlı olarak birkaç yüz km'den bin km ye kadar konuşabilmeniz olası.

Örneğin,
Amatörlüğe yeni başladığım 97 yılında ailemin yaşadığı Zonguldak'tan el cihazı ve cihazın üstindeki anten ile 2W ile Bularistan ve Romanya rölelerine sıklıkla, birkaç defa da Kırım'daki rölelere erişebilmiştim.
Deniz üzerinde inanılmaz mesafeler gidilebiliyor.Kıyıya yakın arkadaşların elinde inanılmaz bir cevher var kıymetini bilsinler.

Son zamanlarda ise, TA1D İstanbul istasyonu ile yaptığımız denemelerde 300-400W civarı güçlerle SSB qso yaptığımız gibi, bir VHF yarışma sırasında 50W ile TA1ED, Tekirdağ ile görüşme yapabilme şansım oldu.

Yine şartların güzel olduğu zamanlarda Bulgaristan ve Romanya'daki amatörler ile bile QSO şansı elde edebildim..

Komşu iller ile görüşmekten daha ilginç değil mi?

Bu video'da TA1D-TA2NC  Ankara İstanbul QSO'suna bir örnek göreiblirsiniz.